Στοιχεία από το Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν ότι οι άνδρες ζουν κατά μέσο όρο σχεδόν 4 χρόνια λιγότερο από τις γυναίκες. Μιλώντας στον Independent, ο δρ. Hugh Coyne, γενικός ιατρός και συνιδρυτής της Coyne Medical στο Λονδίνο, επισημαίνει ότι η πρόληψη μπορεί να κάνει ουσιαστική διαφορά.
Το μήνυμά του; «Φροντίστε σήμερα την υγεία σας, ώστε να σας ευγνωμονεί ο 80χρονος εαυτός σας».
Ποια ζητήματα χρειάζονται προσοχή σε κάθε ηλικία;
Στα 20 και τα 30: Ψυχική υγεία και καρκίνος των όρχεων
Η ψυχική υγεία δεν πρέπει να περιμένει. Σύμφωνα με στοιχεία που παραθέτει το βρετανικό δημοσίευμα, σχεδόν 1 στους 8 άνδρες αντιμετωπίζει κατάθλιψη ή άγχος, αλλά λιγότεροι από τους μισούς λαμβάνουν θεραπεία. Η δυσκολία αναζήτησης βοήθειας αποτελεί σημαντικό εμπόδιο. Άλλωστε, η ψυχική δυσφορία δεν εκδηλώνεται πάντα με θλίψη. Ευερεθιστότητα, θυμός, απομόνωση, απώλεια ενδιαφέροντος, αλλαγές στον ύπνο ή την όρεξη και αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ μπορεί επίσης να αποτελούν προειδοποιητικά σημάδια. Όταν αυτά τα συμπτώματα επιμένουν, χρειάζεται αξιολόγηση από ειδικό.
Στις νεότερες ηλικίες, αξίζει προσοχή και ο καρκίνος των όρχεων, ο οποίος εμφανίζεται συχνότερα σε νεαρούς άνδρες και έχει υψηλά ποσοστά ίασης. Ένα ογκίδιο, ακόμη και ανώδυνο, πρήξιμο, αλλαγή στο μέγεθος ή αίσθημα βάρους στον όρχι απαιτούν ιατρικό έλεγχο. Δεν υπάρχει καθιερωμένο πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου για όλους, γι’ αυτό είναι σημαντική η αναγνώριση κάθε ασυνήθιστης αλλαγής.
Στα 40: Η καρδιά στο επίκεντρο
Η μέση ηλικία είναι μια καλή στιγμή για να αξιολογήσετε τον καρδιαγγειακό σας κίνδυνο. Οι άνδρες τείνουν να εμφανίζουν στεφανιαία νόσο νωρίτερα από τις γυναίκες, ενώ το σπλαχνικό λίπος συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιοπάθειας, διαβήτη τύπου 2 και λιπώδους νόσου του ήπατος.
Το πρόβλημα είναι ότι η υπέρταση και η υψηλή χοληστερόλη συχνά δεν δίνουν συμπτώματα. Μπορεί, λοιπόν, να αισθάνεστε απολύτως υγιείς, ενώ ο κίνδυνος αυξάνεται. Η μέτρηση της αρτηριακής πίεσης, ο έλεγχος χοληστερόλης και σακχάρου, καθώς και η αξιολόγηση βάρους και περιμέτρου μέσης βοηθούν στην εκτίμησή του.
Στα 50: Έντερο και προστάτης χρειάζονται προσοχή
Ο καρκίνος του παχέος εντέρου μπορεί να αναπτύσσεται ασυμπτωματικά επί χρόνια, από πολύποδες. Η έγκαιρη ανίχνευση προσφέρει τη δυνατότητα παρέμβασης σε πρώιμο στάδιο. Η ανοσοχημική εξέταση κοπράνων (FIT) ανιχνεύει μη ορατές ποσότητες αίματος και χρησιμοποιείται σε προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου. Αίμα στα κόπρανα, επίμονες αλλαγές στις κενώσεις, κοιλιακός πόνος, ανεξήγητη απώλεια βάρους ή έντονη κόπωση χρειάζονται διερεύνηση, ανεξαρτήτως ηλικίας.
Σε αυτή την ηλικία, στο επίκεντρο βρίσκεται και ο προστάτης. Ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να παραμένει ασυμπτωματικός για μεγάλο διάστημα. Συχνουρία, δυσκολία στην ούρηση, αδύναμη ροή ή αίμα στα ούρα χρειάζονται αξιολόγηση, αν και συχνά οφείλονται σε καλοήθεις παθήσεις. Η εξέταση PSA μπορεί να συμβάλει στη διερεύνηση, αλλά δεν αποτελεί διάγνωση. Η απόφαση για έλεγχο πρέπει να λαμβάνεται μετά από συζήτηση με τον γιατρό, ιδιαίτερα όταν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό ή αυξημένος κληρονομικός κίνδυνος, όπως μετάλλαξη BRCA2.
Στα 60 και μετά: Η σιωπηλή απειλή της αορτής
Το ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής είναι μια παθολογική διάταση του μεγαλύτερου αιμοφόρου αγγείου του σώματος. Εμφανίζεται συχνότερα στους άνδρες και συνήθως δεν προκαλεί συμπτώματα. Η ρήξη του, όμως, μπορεί να οδηγήσει σε απειλητική για τη ζωή αιμορραγία. Ένα απλό υπερηχογράφημα κοιλίας μπορεί να το εντοπίσει. Η ανάγκη εξέτασης πρέπει να συζητείται με τον γιατρό, ιδιαίτερα σε άνδρες μεγαλύτερης ηλικίας με ιστορικό καπνίσματος ή οικογενειακό ιστορικό ανευρύσματος.
Η πρόληψη δεν έχει μία ηλικία
Οι ηλικιακές ομάδες αποτελούν έναν χρήσιμο οδηγό, όχι αυστηρά όρια. Η ψυχική υγεία, η καρδιά και η πρόληψη του καρκίνου χρειάζονται προσοχή καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής.
Το ζητούμενο δεν είναι να κάνουμε όσο το δυνατόν περισσότερες εξετάσεις, αλλά τις κατάλληλες, τη σωστή στιγμή, με βάση το ιστορικό και τους προσωπικούς παράγοντες κινδύνου. Σύμφωνα με τον δρ. Coyne, το σημαντικότερο για τους άνδρες είναι να θυμούνται ότι δεν πρέπει να περιμένουν να εμφανιστεί ένα σοβαρό σύμπτωμα για να κλείσουν ραντεβού με τον γιατρό.
ygeiamou.gr